Zilvermeeuw

Over zilvermeeuwen

Iedereen denkt de zilvermeeuw te kennen: de opportunist met de gele snavel op de havenmuur, die vis, krab, schelpdier en alles wat de stad laat slingeren aanpakt. Kijk beter en je ziet een vogel die lang leeft en veel onthoudt: exemplaren worden 25 tot 30 jaar, partners herkennen elkaar aan de stem in kolonies van duizenden, en die band houdt vaak levenslang. Ondertussen verdwijnt hij stilletjes — het Nederlandse broedbestand is sinds de jaren negentig bijna gehalveerd.

Hoe zilvermeeuwen trekken

Zilvermeeuwen uit Duitsland en de Lage Landen zijn nauwelijks trekvogels. De meeste Duitse broedvogels overwinteren aan de eigen kust en Nederlandse vogels blijven grotendeels in Nederland; wat op trek lijkt is vooral verspreiding na het broedseizoen, vanaf ongeveer half juli, waarbij jonge vogels langs de kust richting Noord-Frankrijk uitwaaieren en binnenlandbroeders naar de zuidelijke Noordzee en de Oostzee schuiven. Tussen eind februari en begin april zitten ze weer in de kolonie. De echte reizigers komen uit het noorden: de Nederlandse wintertotalen van 130.000 tot 240.000 worden aangevuld door vogels uit Noord- en Oost-Europa, vooral geteld van september tot november. De duidelijkste verandering gaat niet over afstand maar over eten: het sluiten en afdekken van open vuilstortplaatsen nam een rijke wintervoedselbron weg, en in Noordrijn-Westfalen zakten winteraantallen die ooit boven de 20.000 lagen scherp na de sluitingen rond 2005–2006. Daarnaast zijn de meeuwen op daken gaan broeden.

Kerngegevens

Lengte

54–67 cm (bronnen verschillen)

Spanwijdte

120–155 cm (bronnen verschillen)

Vertrekt

Geen echt vertrek — verspreiding vanaf half juli; de hoofdtrek over Nederland wordt van september tot november geteld

Keert terug

Eind februari tot begin april

Overwintert in

Grotendeels thuis. Alleen noordelijke populaties trekken zuidwaarts; 130.000–240.000 overwinteren in Nederland, inclusief vogels uit Noord- en Oost-Europa

Veranderend gedrag

Het sluiten en afdekken van open stortplaatsen nam een belangrijke wintervoedselbron weg; in Noordrijn-Westfalen stortten winteraantallen van ooit boven 20.000 in na 2005–2006. De soort is ook op daken gaan broeden

Populatie

24.500–28.500 broedparen in Nederland (2025), bijna gehalveerd sinds de jaren negentig; het grootste Duitse deel broedt in de Waddenzee

Is er nu vogeltrek?

Weerradar boven de Benelux en Duitsland meet hoeveel vogels er in de lucht zijn, en wordt elke vijf minuten bijgewerkt. Bekijk de radar voor België, Nederland of Duitsland — of volg alle gezenderde vogels op de live kaart.