Bruine kiekendief

Waar de gezenderde bruine kiekendieven nu zijn

Elke stip is de meest recente positie van één gezenderde vogel.

Over bruine kiekendieven

Een slanke roofvogel op lange, smalle vleugels, ongeveer zo groot als een buizerd maar veel ranker gebouwd. Het mannetje heeft grijs in de vleugel met zwarte punten; het vrouwtje is helemaal bruin met een crèmekleurige kruin en keel. Het is een vogel van het riet in de volste zin: hij nestelt op de grond in overjarig riet aan het water — al steeds vaker ook in graan en koolzaad — en heeft open land nodig om boven te jagen.

Hoe bruine kiekendieven trekken

Vogels die in Duitsland en de Lage Landen broeden vertrekken van half augustus tot in oktober, zuidwest tot zuid, met de piek boven Nederland half september en jonge vogels vóór de volwassen. Waar ze uitkomen hangt af van leeftijd, geslacht en herkomst: de kleinere mannetjes gaan vooral naar West-Afrika, terwijl veel juvenielen en een deel van de vrouwtjes al in Zuid-Europa blijven hangen, en West-Europese vogels reizen doorgaans minder ver dan noordelijke en oostelijke. Het overwinteringsgebied loopt dus van West-Europa en Noord-Afrika tot in tropisch West-Afrika ten zuiden van de Sahara. De reis is het gevaarlijkste deel van het jaar: de sterfte tijdens de trek ligt ongeveer zes keer hoger dan in andere perioden, door uitputting en honger, aanvaringen met draden en turbines, en jacht. De terugtrek loopt van eind maart tot april, met naijlers tot in mei. De gedocumenteerde verandering zit aan de dichtbije kant: naar schatting 100 tot 200 vogels overwinteren nu in Nederland, geconcentreerd in Zeeland en meestal eerstejaars, veel andere overwinteren tegenwoordig in Groot-Brittannië.

Kerngegevens

Lengte

43–55 cm

Spanwijdte

115–145 cm (bronnen verschillen)

Vertrekt

Half augustus tot oktober, sommige al eind juli; de piek boven Nederland valt half september, jonge vogels vóór de volwassen

Keert terug

Eind maart tot april, naijlers tot in mei

Overwintert in

De Sahel en tropisch West-Afrika, maar ook Iberië, Zuid-Europa en Noord-Afrika; kleine aantallen blijven nu in Noordwest-Europa

Veranderend gedrag

Overwintert steeds vaker ten noorden van de Sahara: 100–200 in Nederland, vooral eerstejaars in Zeeland; veel vogels overwinteren nu in Groot-Brittannië

Populatie

6.500–8.500 paar in Duitsland; 800–1.200 in Nederland; 100–140 in Vlaanderen

Is er nu vogeltrek?

Weerradar boven de Benelux en Duitsland meet hoeveel vogels er in de lucht zijn, en wordt elke vijf minuten bijgewerkt. Bekijk de radar voor België, Nederland of Duitsland — of volg alle gezenderde vogels op de live kaart.