Vale gier

Waar de gezenderde vale gieren nu zijn

Elke stip is de meest recente positie van één gezenderde vogel.

Over vale gieren

Een vogel met een spanwijdte van bijna 2,7 meter, die op thermiek zweeft zonder één vleugelslag en driehonderd tot vierhonderd kilometer per dag aflegt, hoort eigenlijk niet in de lage landen thuis. Toch komen er tegenwoordig bijna elk jaar in de tweede helft van mei en in juni jonge vale gieren aandrijven vanuit Spanje en Frankrijk — vrijwel allemaal jonger dan vier jaar, te jong om te broeden, weggedrukt van het kadaver door ouders die thuis jongen voeren.

Hoe vale gieren trekken

In Duitsland, Nederland en België broeden geen vale gieren, dus er valt hier geen trekroute te beschrijven. De vogels die je hier ziet zijn niet-broedende onvolwassen dieren uit het zuiden: van negen geringde exemplaren in Nederland kwamen er zeven uit Spanje en één uit Italië en één uit Zuid-Frankrijk, met de dichtstbijzijnde kolonies zo'n zevenhonderd kilometer verderop. Ze verschijnen vooral in de tweede helft van mei en in juni, blijven dagen tot weken en zakken dan weer zuidwaarts; winterwaarnemingen zijn er in Nederland niet, dus dit is eerder doorschieten in de zomer dan trek. De echte langeafstandstrek speelt zich verder naar het zuiden af, en dan nog maar bij een deel van de vogels: van 127 gezenderde jonge gieren in Zuidwest-Europa stak zo'n 40% in hun eerste najaar over naar Afrika om in Senegambia te overwinteren, terwijl de andere 60% gewoon in Iberië bleef — en de thuisblijvers deden het beter, want de trekkers hadden veel meer sterfte in hun eerste jaar door hoogspanningsdraden en windturbines.

Kerngegevens

Lengte

93–110 cm

Spanwijdte

230–270 cm

Vertrekt

Vogels die Noordwest-Europa bereiken zijn half oktober weer weg; de echte trekkers verder zuidelijk vertrekken van half oktober tot begin december

Keert terug

Verschijnt boven Nederland en Duitsland vooral in de tweede helft van mei en in juni

Overwintert in

Niet in Noordwest-Europa — er zijn geen Nederlandse winterwaarnemingen. Ongeveer 40% van de eerstejaars overwintert in de Sahel, de rest blijft in Iberië

Veranderend gedrag

Van uitzonderlijke dwaalgast naar bijna jaarlijkse gast: Nederland telt sinds 1997 gemiddeld 27 vogels per jaar, en Duitsland beleefde in juni 2026 een van de sterkste invasies in jaren

Populatie

34.800–44.700 paar in Europa, waarvan 84% in Spanje. Geen broedvogels in Duitsland, Nederland of België

Is er nu vogeltrek?

Weerradar boven de Benelux en Duitsland meet hoeveel vogels er in de lucht zijn, en wordt elke vijf minuten bijgewerkt. Bekijk de radar voor België, Nederland of Duitsland — of volg alle gezenderde vogels op de live kaart.